نکات کلیدی:

·  از میان بزرگسالانی که دوز ۲۴ میلی‌گرمی اِنسپاتاید (enicepatide) را دریافت کردند، ۹۰ درصد در هفته ۴۸ به سطح HbA1c معادل ۶.۵ درصد یا کمتر دست یافتند.

·  میانگین کاهش وزن در شرکت‌کنندگانی که بالاترین دوز اِنسپاتاید را دریافت کردند، ۱۵.۵ درصد بود.

۲۳ سپتامبر ۲۰۲۶ ـ بر اساس داده‌های اولیهٔ یک کارآزمایی فاز ۲، یک داروی تزریقی هفتگی از آگونیست های دوگانهٔ GLP-1/GIP، به نام اِنسپاتاید میزان  HbA1cرا تا ۲.۶۵ واحد درصد در هفتۀ ۴۸ام کاهش داد و وزن بدن را در بزرگسالان مبتلا به دیابت نوع ۲ و دارای اضافه وزن یا چاقی پایین آورد.

همان‌طور که پیش‌تر گزارش شده بود، اِنسپاتاید (محصول شرکت Roche) که پیش از این با نام CT-388 شناخته می‌شد، در یک کارآزمایی فاز ۲، وزن بدن را در بزرگسالان دارای اضافه وزن یا چاقی، در مقایسه با گروه پلاسبو (دارونما)، تا ۲۲.۵ درصد بیشتر در هفته ۴۸ام کاهش داده بود. در یافته‌های جدید حاصل از کارآزمایی فاز ۲ دیگر به نام CT-388-104، اِنسپاتاید در بزرگسالان مبتلا به دیابت نوع ۲ همراه با اضافه وزن یا چاقی، طی ۴۸ هفته مورد ارزیابی قرار گرفت. این کارآزمایی یک مطالعهٔ تصادفی، دوسوکور و کنترل‌شده با پلاسبو بود که ۴۴۷ نفر در آن شرکت کردند. دو پیامد اصلی مطالعه، تغییر در میزان  HbA1cو تغییر در وزن بدن در هفتۀ ۴۸ام بود.

بزرگسالانی که بالاترین دوز اِنسپاتاید (۲۴ میلی‌گرم) را دریافت کردند، کاهش HbA1c معادل ۲.۶۵ واحد درصد را نسبت به خط پایه تا هفته ۴۸ام تجربه کردند. از میان دریافت‌کنندگان دوز ۲۴ میلی‌گرمی، ۹۰ درصد در هفتۀ ۴۸ام به HbA1c معادل ۶.۵ درصد یا کمتر و ۶۲ درصد به HbA1c کمتر از ۵.۷ درصد رسیدند. میانگین کاهش وزن در بزرگسالانی که دوز ۲۴ میلی‌گرمی اِنسپاتاید را دریافت کردند، در هفتۀ ۴۸ام برابر با ۱۵.۵ درصد بود. طبق اعلام شرکت Roche، روند کاهش وزن در پایان مطالعه هنوز به مرحلهٔ ثبات (پلاتو) نرسیده بود.

ایمنی و تحمل‌پذیری اِنسپاتاید مشابه سایر درمان‌های مبتنی بر اینکرتین بود. بیشتر عوارض جانبی از نوع گوارشی و با شدت خفیف تا متوسط بودند. تنها ۲ درصد از شرکت‌کنندگانی که اِنسپاتاید دریافت می‌کردند، در طول دورهٔ آزمایش درمان را قطع کردند.

دکتر لِوی گاراوی، مدیر پزشکی و رئیس توسعهٔ جهانی محصولات شرکت Roche، در یک بیانیه مطبوعاتی گفت: «ما از کارایی نشان‌داده‌شده توسط اِنسپاتاید در این مطالعهٔ فاز ۲ بسیار امیدوار هستیم؛ از جمله نسبت قابل‌توجه بیمارانی که در کمتر از یک سال درمان، به سطوح نرمال قند خون دست یافتند. اِنسپاتاید در کنار کاهش وزن پایدار، پتانسیل ارائهٔ یک پروفایل درمانی برتر را دارد که قادر به کاهش و پیشگیری از عوارض و همچنین ارتقای سلامت متابولیک در افراد مبتلا به دیابت نوع ۲ است.»

شرکت Roche، در حال حاضر دو مطالعهٔ فاز ۳ برای ارزیابی اِنسپاتاید در درمان چاقی در حال انجام دارد و برنامه دارد تا در نیمهٔ اول سال ۲۰۲۷، برنامه‌های فاز ۳ را برای کنترل قند خون و پیامدهای قلبی‌عروقی آغاز کند.

دیدگاه تخصصی

در بالاترین دوز (۲۴ میلی‌گرم)، اِنسپاتاید به کاهش ۲.۶۵ واحدی  HbA1cو میانگین کاهش ۱۵.۵ درصدی وزن در هفته ۴۸ دست یافت؛ شرکت Roche، همچنین گزارش داد که روند کاهش وزن هنوز به ثبات نرسیده است.

میزان کاهش وزن مشاهده‌شده با اِنسپاتاید در بیماران مبتلا به دیابت نوع ۲ بسیار چشمگیر است؛ زیرا از نظر تاریخی، بیماران مبتلا به دیابت نوع ۲ در مقایسه با افراد غیردیابتی، با درمان‌های مبتنی بر اینکرتین، کاهش وزن کمتری را تجربه کرده‌اند. برای مقایسه، داروی سِماگلوتاید ۲.۴ میلی‌گرمی (Wegovy، شرکت نوو نوردیسک) در مطالعهٔ STEP 2در میان بزرگسالان دارای اضافه وزن یا چاقی و دیابت نوع ۲، میانگین کاهش وزن حدود ۹.۶ درصدی را در هفته ۶۸ نشان داد. داروی تیرزپاتاید (Mounjaro، شرکت الی لیلی) نیز متعاقباً انتظارات را برای کاهش وزن در دیابت نوع ۲ بالا برد و در مطالعهٔ SURPASS-2، کاهش وزن بیشتری نسبت به سِماگلوتاید ۱ میلی‌گرمی (Ozempic، شرکت نوو) نشان داد.

اگر این یافته‌ها در کارآزمایی‌های بزرگ‌تر فاز ۳ تأیید شوند، نشان می‌دهند که اِنسپاتاید پتانسیل این را دارد که کارایی درمان‌های مبتنی بر اینکرتین را، به‌ویژه در بیماران مبتلا به دیابت نوع ۲، به سطوح جدیدی سوق دهد. بااین‌حال، مقایسهٔ نتایج بین مطالعات مختلف باید با احتیاط تفسیر شود و برای درک کامل کارایی، ماندگاری و ایمنی اِنسپاتاید، به داده‌های کامل فاز ۲ و نتایج فاز ۳ نیاز است.

منبع:

https://www.healio.com/news/endocrinology/20260923/glp1gip-dual-agonist-induces-large-decline-in-hba1c-weight-in-type-2-diabetes